อ้อย (Sugarcane : Saccharum officinarum)

ผู้สอน :

รศ. ดร. วัชรินทร์ ซุ้นสุวรรณ

บรรยาย : วันที่ 14 และ 16 พฤศจิกายน 2554

ปฏิบัติการ : วันที่ 17 และ 18 พฤศจิกายน 2554

   

 

คำนำบท :

อ้อย  คือพืชสำคัญที่เป็นวัตถุดิบของอุตสาหกรรมน้ำตาลของประเทศ และไทยส่งออกน้ำตาลรองจาก บราซิล สหภาพยุโรป และออสเตรเลีย สร้างรายได้เข้าประเทศปีละมากกว่าสองหมื่นล้านบาท

ในแต่ละปีประเทศไทยมีพื้นที่ปลูกอ้อยโรงงานไม่น้อยกว่า 5.4 ล้านไร่ ให้ผลผลิตอ้อยประมาณ 49 ล้านตัน ผลผลิตเฉลี่ย 9.5 ตันต่อไร่ ถึงแม้ว่าไทยจะเป็นผู้ส่งออกน้ำตาลสู่ตลาดโลก แต่ความสามารถเชิงการแข่งขันกับประเทศคู่แข่งก็จัดว่าต่ำ ต้นทุนการผลิตน้ำตาลค่อนข้างสูง เนื่องจากปัจจัยข้อจำกัดได้แก่ พื้นที่ปลูกบางแห่งไม่เหมาะสม  สภาพน้ำฝนไม่แน่นอน และการระบาดของโรคและแมลง ทำให้ผลผลิตอ้อยต่อไร่ต่ำ ตลอดจนค่าจ้างแรงงานสูง

ปัจจุบัน การปลูกอ้อยและผลิตน้ำตาลของประเทศไทยมีสำนักงานอ้อยและน้ำตาลไทย สมาคมชาวไร่อ้อย และสมาคมโรงงานน้ำตาล ตลอดจนกรมวิชาการเกษตร ทำหน้าที่ดูแล วิจัยและพัฒนา ตลอดจนการส่งเสริม ทำให้การผลิตอ้อยและน้ำตาลของประเทศไทยให้ก้าวหน้ามาโดยตลอด

อ้อยจัดเป็นพืชพลังงานทดแทนอีกชนิดหนึ่งที่มีแนวโน้มว่าจะมีอนาคตและการตลาดที่ดี อ้อยถูกนำไปสกัดเป็นแอลกอฮอล์แล้วผสมกับน้ำมันเป็นแกสโซฮอล์เพื่อทดแทนน้ำมันปิโตรเลียมที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน

ภาคใต้มีการปลุกอ้อยเคี้ยว หรืออ้อยคั้นน้ำเพียงอย่างเดียว เพราะไม่มีโรงงานน้ำตาล แต่อ้อยคั้นน้ำก็จัดว่าเป็นพืชไร่เสริมรายได้ให้แก่เกษตรกรในภาคใต้ได้อย่างดี โดยเฉพาะในแหล่งท่องเที่ยว

เชื่อมต่อกับเวปไซด์ของ สำนักงานคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทราย

บริษัทมิตรผลวิจัยและพัฒนา

วัตถุประสงค์ของบท :
  • นักศึกษาสามารถอธิบายชีววิทยา และลักษณะทางพฤกษศาสตร์เบื้องต้นของอ้อยได้
  • นักศึกษาสามารถอธิบายวิธีการผลิตอ้อยได้
  • นักศึกษารู้จักพันธุ์อ้อยที่สำคัญของประเทศได้ไม่น้อยกว่า 5 พันธุ์
  • นักศึกษาสามารถอธิบายการผลิตน้ำตาลได้

 

การวัดผล :

  • จาก mind map ของแต่ละคน

  • จากการมีส่วนร่วมในการเรียนรู้ อย่างมีคุณธรรมและจริยธรรม

  • และวัดผลจากการสอบทั้งบรรยาย และปฏิบัติการด้วยการสอบ ตลอดจนการส่งรายงาน

 

การเรียน :

ก่อนเข้าชั้นเรียน ให้นักศึกษาแต่ละคนอ่านศึกษาจากเอกสารบรรยาย และบทปฏิบัติการ แล้วเขียนเป็นบันทึกช่วยจำ หรือ ทำเป็นแผนภูมิความคิด เรื่องอ้อย

ในชั้นเรียน ต้นชั่วโมงให้นักศึกษานำเสนอบันทึกช่วยจำ หรือแผนภูมิความคิดที่ได้ทำมา  ก่อนการบรรยายโดยอาจารย์ แล้วเปิดประเด็นถามหรืออภิปรายในเรื่องที่ต้องการทราบเกี่ยวกับอ้อย

ท้ายชั่วโมง ให้นักศึกษาร่วมกันสรุปจากที่แต่ละคนได้นำเสนอ ให้เป็นบันทึกช่วยจำ หรือ mind map ของชั้นเรียน

 


เปิดอ่านแฟ้ม   เอกสาร (cane.pdf),    เอกสารบรรยาย (cane. ppt),   บทปฏิบัติการ (canelab.doc)

กลับไปหน้าแรก